هزارتوی گنبدهای تاریخی اصفهان/ این بار بدون برنامه ریزی به مسجد امام رسید – خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان


خبرگزاری مهر ، گروه استان ها: میراث فرهنگی و آثار تاریخی سال هاست که سرکوب شده و روز به روز وضعیت حفظ و حراست از گنجینه های تاریخ ایران اسلامی بدتر شده است. این شرایط اسفناک سالهاست که در اصفهان حاکم است و هر روز یکی از بناهای تاریخی نیمی از جهان، شهری با میراث هنری اسلامی، درگیر چالش های مدیریتی و نگهداری می شود.

گنبدهای تاریخی شهر اصفهان از جمله برخی از گنبدهای امامزاده مانند امامزاده درب امام و برخی بناهای سلجوقی در آستانه تخریب قرار دارند و اراده ای برای مرمت و حفاظت از این آثار در شهر وجود ندارد. اما چند سالی است که وسعت این شرایط به آثار و گنبدهای جهانی اصفهان نیز رسیده است.

چند سال پیش اولین شکاف گنبد مسجد شیخ لطف الله مرمت شد که دو رنگ آن همخوانی نداشت. بسیاری از کارشناسان و مرمتگران پیشکسوت نسبت به این مرمت واکنش نشان دادند و قدرت و منطق نقد منفی دلایل مسئولان مربوطه را برای پیچیده شدن امور در گنبد مسجد شیخ لطف الله تحت الشعاع قرار داد.

در حالی که مرمت گنبد مسجد شیخ لطف الله در رسانه ها و مخاطبان تخصصی داغ بود، گنبد مسجد امام (ره) یا مسجد جامع عباسی در میدان نقش جهان زیر سایه آن مرمت شد، مرمتی که حدوداً به طول انجامید. . ۱۱ سال تمام شد و رستوران داران زیادی روی آن کار کردند، گنبدی غول پیکر با شرایط خاص که مرمت آن کار پیچیده و سنگینی بود.

اوایل خردادماه امسال بود که مسئولان اداره کل میراث، گردشگری و صنایع دستی استان اصفهان از اتمام عملیات مرمت گنبد مسجد امام (ره) و بازگشایی داربست آن خبر دادند. مژده ای برای میراث فرهنگی اصفهان که به دو نسلی که این گنبد را بدون داربست ندیده بودند این شانس را داد تا جلوه واقعی یک گنبد صفوی را ببینند.

اما دیری نپایید که این خبر خوب دوباره به مرثیه ای بر میراث فرهنگی اصفهان تبدیل شد. وقتی داربست باز شد، کم کم تصاویر آن منتشر شد. تصاویری که در روزهای اخیر سر و صدای زیادی در فضای مجازی ایجاد کرده است، در این تصاویر که مقایسه ای بین وضعیت قبل و بعد از مرمت است. تعظیم در قسمتی از گنبد دیده می‌شود و برخی از گل‌ها و چوب‌هایی را که در عملیات مرمت تغییر داده‌اند، نشان می‌دهد.

این عکس ها خیلی سریع در فضای مجازی منتشر شد و با واکنش های متفاوتی مواجه شد، به طوری که این بار گنبد مسجد امام (ره) به محافل متخصصان و دلواپسان میراث فرهنگی اصفهان و ایران منتقل شد.

هزارتوی گنبدهای تاریخی اصفهان/ این بار نوبت به مسجد امام رسید

ما از نظر همه کارشناسان استفاده می کنیم

این اتفاقات با واکنش علیرضا ایزدی، مدیرکل میراث، گردشگری و صنایع دستی استان اصفهان مواجه شد. گفت: همه عاشقان وارثان میراث فرهنگی ارزشمند این ملت بزرگ می داند که ما تمام تلاش خود را برای حفاظت از میراث ارزشمند ایرانیان به کار می گیریم. اندکی ما با این هدف بزرگ کوتاه نمی آییم. با توجه به ادامه عملیات مرمت بناهای تاریخی و گذشت بیش از ۱۱ سال از مرمت گنبد بزرگ مسجد امام، کار افتتاح تدریجی داربست آغاز شده و با توجه به عملیات تعریض آن، ضمن افتتاح داربست، رستوران داران آنها تعمیرات محلی و تکمیلی هستند.

گفت: «فکر می‌کنم وارثان میراث فرهنگی ارزشمند این ملت بزرگ متعلق به همه است، تاکید کرد: ما از نظرات ارزشمند پیشکسوتان و کارشناسان در خصوص روند مرمت بناها در گذشته و همچنین چگونگی احیای این میراث ارزشمند از نیاکانمان در آینده استقبال می کنیم. پیشکسوتان و رستوران داران محلی اصفهان نه تنها در این مدت طولانی بلکه در حال حاضر نیز در حال انجام مرمت های نهایی بر روی گنبد هستند و تیمی از کارشناسان ارشد مرمت و دکوراسیون مرتبط با آن نیز در حال بررسی آخرین آثار و وضعیت ۱۱ سال اخیر هستند. .

مدیرکل میراث فرهنگی اصفهان همچنین از پیگیری مجدانه در خصوص بررسی نسبی مرمت قسمت های مختلف گنبد عظیم مسجد امام (ره) اصفهان همزمان با بازگشایی تدریجی داربست های اطراف آن خبر داد. . .

هزارتوی گنبدهای تاریخی اصفهان/ این بار نوبت به مسجد امام رسید

رستوران دار کاستی ها و اشتباهات را پذیرفته است

یزدی تاکید کرد: مجریان پروژه و رستوران داران با بازکردن داربست ضلع شمالی گنبد متوجه شدند که در انتهای ترک های پانزدهم و شانزدهم به ویژه در بالای گنبد اعوجاج (بی نظمی) وجود دارد. وی با پذیرش مسئولین و پذیرش اینکه این قسمت از گنبد نیاز به بازنگری دارد، اعلام کرده است که آمادگی دارد در اسرع وقت اقدامات لازم را برای رفع خطاها و کم کاری های این قسمت انجام دهد.

وی افزود: عمر مفید کاشی ها به ویژه در فضای باز و با توجه به تغییرات اقلیمی در اصفهان بسیار محدود و بین ۲۵ تا ۳۰ سال است، بنابراین با توجه به بازسازی های اساسی متعدد بر روی گنبد طی ۴۰۰ سال گذشته. هیچ کاشی اصیل صفوی از این گنبد چیزی باقی نمانده است اما در این مدت ۱۱ ساله رستوران داران تلاش خود را برای حفظ کاشی های سالم متعلق به مرمت های دهه های اخیر به کار گرفته اند و این در حالی است که حداقل در طول ۱۰۰ سال گذشته نشانه هایی وجود دارد که نشان می دهد گنبد در طی سال های ۱۳۱۶، ۱۳۲۸ و به ویژه در دهه ۱۹۸۰ به طور کامل بازسازی شده است.

مدیرکل میراث فرهنگی استان اصفهان خاطرنشان کرد: در این مدت، رستوران داران به ویژه در مرمت طرح لاله های عباسی در گنبد متوجه شدند که در مرمت های چند دهه اخیر در رنگ آمیزی برخی از این گل ها اشتباهاتی وجود داشته است. بنابراین در مرمت اخیر رنگ این گلها طبق نظر کارشناسی بر اساس رنگ گلها بوده است. بقایای بازسازیهای قبلی به گلهای اصلی بازگردانده شده است.

نیاز به ایجاد صندلی های راهرو برای ترمیم

با همه این تفاسیر تاریخ نشان داده که اشتباهات مرمتی بارها تکرار می شود و این اشتباهات دست بر گلوی میراث فرهنگی نهاده و آثار تاریخی را بر لبه چاقو گذاشته است. به همین دلیل ضروری است که کارگروه ها و گانکراهای تخصصی قبل، حین و بعد از اجرای پروژه های مهم مرمتی مورد بررسی قرار گیرند.

در صورت ایجاد چنین فضاهای مشاوره و اشتراکی می توان با بررسی طرح های مرمت و تجربه گردشگری از بسیاری از اتفاقات ناگوار جلوگیری کرد.

لازم به ذکر است که خبرنگار مهر بارها سعی کرد در خصوص مرمت گنبد مسجد امام (ره) با کارشناسان گفت و گو کند اما اکثر اساتید و کارشناسان سکوت را ترجیح دادند و مصاحبه نکردند.